مشکلات مزمن برای سلامتی با بی خوابی
اما این مقدار خواب بسته به ژنتیک و عوامل فیزیولوژیکی، سن، جنسیت و الگوهای خواب میتواند متغیر باشد و باید این فاکتورها را در نظر داشت.
اهمیت ندادن به خواب کافی برای بیشتر افراد، عادی است. البته گهگاه دیر خوابیدن ایرادی ندارد اما وقتی عادت میکنید هر شب و هر شب دیر بخوابید، تبدیل به یک مسئلهی جدی خواهد شد.
خواب ضروری است و کمبود آن هم بر سلامت جسمی و هم بر سلامت روحی تاثیر میگذارد، که به مرور زمان میتواند موجب مشکلات مزمن برای سلامتی شده و تاثیر منفی بر کیفیت زندگی بگذارد. شما همانقدر که به هوا و غذا نیاز دارید به خواب هم نیاز دارید. مقدار خوابی که هر فرد نیاز دارد میتواند متفاوت باشد.
طبق توصیهی موسسه ملی خواب، بزرگسالان باید هر شب ۷ تا ۹ ساعت بخوابند تا احساس هوشیاری و تندرستی کنند.
اما این مقدار خواب بسته به ژنتیک و عوامل فیزیولوژیکی، سن، جنسیت و الگوهای خواب میتواند متغیر باشد و باید این فاکتورها را در نظر داشت. اگر به دلیل مشغلههای کاری و خانوادگی معمولا کسر خواب دارید، باید برنامهی خود را جوری تنظیم کنید که امکان خواب کافی را به شما بدهد تا بتوانید جلوی تاثیرات منفی کمبود خواب را بگیرید.
۱. تاثیر روی حافظه و مغز
اگر در شبی که پشت سر گذاشتهاید خوب و کافی نخوابیده باشید پس احتمال اینکه روز بعد به سختی بتوانید تمرکز روی کاری داشته باشید خیلی زیاد است. خواب مناسب برای سلامت ادراکی و شناختی ضروری است و نقش مهمی در فکر کردن و یادگیری دارد. کمبود خواب میتواند هوشیاری، دقت، تمرکز، منطق و حل مسئله را مختل کند و در نتیجه به توانایی یادگیریتان آسیب بزند و بر حافظهی بلند مدت و کوتاه مدتتان اثر بگذارد.
۲. آسیب به قلب
خواب و استراحت کافی برای سلامت قلب نیز ضروری است. کم خوابی، جدای از سن و وزن و سیگار و عادات ورزشی، شما را در معرض بیماریهای قلبی قرار میدهد.
خواب، نقش حیاتی در توانایی بدن برای ترمیم و بازسازی رگهای خونی و قلب دارد. در مطالعهای به تاثیر کم خوابی بر کنترل جریان عصبی پرداخته شد و معلوم شد کم خوابی موجب افزایش فشار خون در حالت استراحت شده و از فعالیت سیستم عصبی سمپاتیک عضله میکاهد.
مطالعهای در سال ۲۰۰۹ نشان داد کمبود خواب کوتاه مدت، فشار خون، التهاب، هماهنگی اتونومیک و هورمونها را در جهتی تغییر دهد که منجر به بیماری قلبی و از همه مهمتر تصلب شرایین شود. بر اساس گزارشها، افرادی که کمتر از ۶ ساعت میخوابند بیشتر در معرض بیماریهای قلبی و سکته مغزی هستند.
از سویی دیگر، زیاد خوابیدن نیز به سلامتی آسیب میزند.
۳. ضعیف شدن سیستم ایمنی
کمبود خواب میتواند روی سیستم ایمنی نیز اثر بگذارد، سیستمی که قرار است از شما در برابر عفونتهایی مانند سرماخوردگی و آنفلوآنزا و سایر بیماریها محافظت کند. اگر سیستم ایمنی درست عمل نکند بدن شما مستعد حملات ویروسها و باکتریها شده و بیشتر مریض خواهید شد.
وقتی که میخوابید سیستم ایمنیتان پروتئینهایی به نام سیتوکینها و آنتی بادیهای مبارزی تولید میکند که از بدن شما در برابر عفونت و التهاب مراقبت میکنند. کم خوابی باعث کاهش تولید سیتوکینها شده و در نتیجه توانایی بدن برای واکنش نشان دادن به عفونتهای باکتریایی کمتر خواهد شد.
مطالعهای در سال ۲۰۱۲ گزارش کرده است میزان گرانولوسیت و ریتم روزانه مستقیما تحت تاثیر کم خوابیهای مزمن هستند. این تغییرات، واکنش فوری ایمنی بدن در مواجهه با استرس را ضعیف میکنند. کسر خواب میتواند شما را مستعد ابتلا به سرماخوردگی و آنفلوآنزا بکند پس مهم است که برای تامین نیاز بدنتان به خواب، قدمهای مفیدی بردارید.
۴. دچار افسردگی شدن
کمبود خواب موجب افسردگی هم میشود زیرا تغییرات قابل توجهی در عملکرد فرارسانهای عصبی مغز ایجاد میکند که یکی از دلایل افسردگی است. گاهی افسردگی میتواند توانایی فرد برای به خواب رفتن را ضعیف کند در نتیجه چرخهای معیوب شکل خواهد گرفت. افرادی که دچار افسردگی هستند معمولا کمتر از ۶ ساعت میخوابند، در واقع بیخوابی معمولا یکی از اولین علائم افسردگی است.
در تحقیقی که در سال ۲۰۰۹ انجام شد، ۹۷ درصد از ۵۳۱ نفری که افسردگی داشتند طبق اظهار خود دچار بیخوابی بودند. اگر دچار افسردگی هستید و برای خوابیدن هم مشکل دارید حتما با پزشکتان در این مورد صحبت کنید، چون میتواند موجب بیماری شود.
۵. افزایش وزن
خواب منظم کمکتان میکند برنامهی منظمی هم برای تغذیهتان داشته باشید. وقتی کمتر از نیاز بدنتان میخوابید، تولید هورمون گرلین در بدنتان بیشتر میشود. این هورمون، گرسنگی را تحریک کرده و تولید لپتین را کاهش میدهد که سرکوب کنندهی اشتهاست. از این رو کم خوابی میتواند بر کنترل اشتها و سوخت و ساز انرژی تاثیر گذاشته و موجب افزایش وزن شود. مطالعات نشان داده کسر خواب سبب کاهش لپتین، افزایش گرلین و افزایش شاخص توده بدنی میشود.
اگر اشتهای خود را کنترل نکنید و به کم خوابیهایتان ادامه دهید به مرور زمان چاق خواهید شد. چاقی نیز به خودی خود ریسک بیماریهای گوناگونی را افزایش میدهد.