• شناسه خبر : 69473
  • تاریخ انتشار : 09 آذر 1401 - 02:21

 آلودگی هوا به‌عنوان یکی از چالش‌های بزرگ شهرها می باشد.

آلودگی هوا

سیدمحمدمهدی میرزایی‌

با توجه به اینکه پیش‌نیاز شناخت آلودگی هوا و راه‌های مشارکت عمومی در کنترل و کاهش آن، آگاهی از تعاریف، منابع انتشار، آلاینده‌های شاخص و معیار و مهم‌ترین راهکارهای بهبود کیفیت هواست،

ضرورت دارد تا با تکرار این چرخه، اقدامات مؤثری در زمینه کنترل و کاهش آلودگی هوا، شناسایی و اجرایی شده و در نهایت، از آنها بازخورد گرفته شود.

مهم‌ترین سؤالاتی که در مواجهه با آلودگی هوا در یک نقطه مطرح می‌شود، به شرح زیر است:

آلاینده معیار در شهر چیست و به‌عبارتی، کدام آلاینده یا آلاینده‌ها باعث کاهش کیفیت هوا می‌شوند؟

کدام منابع موجب ایجاد این آلاینده یا آلاینده‌ها در جو می‌شود و سهم هر یک از این منابع چقدر است؟

چه اقداماتی برای کنترل و کاهش غلظت این آلاینده یا آلاینده‌ها در جو می‌توان انجام داد؟

با توجه به هزینه‌بر بودن اقدامات مؤثر بر کاهش آلودگی هوا و محدودیت منابع، این اقدامات براساس معیار هزینه – فایده چگونه اولویت‌بندی شوند؟

زمانبندی اجرای اقدامات مؤثر بر کاهش آلودگی هوا چگونه است و این اقدامات در راستای دستیابی به هوای پاک چگونه هدف‌گذاری می‌شوند؟

نخستین گام در سیستم مدیریت کیفیت هوا، پایش و اندازه‌گیری مستمر غلظت آلاینده‌های مختلف در جو، با هدف شناسایی آلاینده‌های معیار و مؤثر بر کیفیت هوا، محاسبه میزان فاصله آن از حدود مجاز و حدود استاندارد سلامت و تعیین زمان‌ها و مکان‌های وقوع وضعیت نامطلوب کیفیت هوا برای آمادگی در زمینه مقابله یا کنترل آن است.

پس از کسب اطلاعات لازم درباره وضعیت کیفیت هوا از طریق پایش و اندازه‌‌گیری، دومین گام شناسایی عوامل مؤثر در ایجاد آلودگی هوا یا منابع آلاینده است. در این مرحله، پس از شناسایی منابع تولید آلودگی، میزان تولید آلاینده‌های ناشی از آنها، محاسبه شده و سهم هر منبع در تولید آلودگی هوا تخمین زده می‌شود که به چنین مطالعه‌‌ای، سیاهه انتشار می‌گویند.

براساس این شناخت از منابع آلاینده، در گام سوم می‌توان راهکارهایی به‌منظور کنترل و کاهش آلودگی هوا ازجمله نوسازی ناوگان آلاینده و فرسوده، تغییر سبد سوخت، اجرای طرح‌های ترافیکی، نصب فیلتر دوده و… ارائه کرد. با توجه به طیف گسترده راهکارهای پیشنهادی و به‌دلیل هزینه‌های گزاف موردنیاز و محدودیت منابع، اجرای تمام آنها امکانپذیر نیست و راهکارها با استفاده از ابزارهای سیاهه انتشار و مدل‌سازی کیفیت هوا به لحاظ هزینه‌ – فایده، اولویت‌بندی و میزان اثربخشی اجرای هر راهکار در کاهش آلودگی هوا تعیین می‌شود.

در گام چهارم، پس از تعیین راهکارهای بهینه برای کاهش آلودگی هوا، برنامه‌ای کارآمد تحت عنوان برنامه کاهش آلودگی هوا با هدف دستیابی به سطوح کیفیت هوای مشخص، تهیه و تدوین می‌شود. گام پنجم و آخر از سیستم مدیریت کیفیت هوا به اجرای راهکارها اختصاص دارد. در این گام، راهکارهای ارائه شده براساس اولویت، اجرایی می‌شوند. در نهایت، این چرخه باید تکرار شده و براساس پایش کیفیت هوا، تعیین شود که اجرای راهکارها، چه مقدار منجر به بهبود کیفیت هوا و دستیابی به هدف‌گذاری اولیه شده است. با تکرار این چرخه به‌صورت مستمر در شهری همچون تهران، می‌توان انتظار داشت که معضل آلودگی هوا به مرور کنترل شده و کاهش یابد.



دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

up